1. Գրի՛ր բոսոր, պարիկ, դալկահար, խորհել, ստրուկ բառերի հոմանիշները:
   • Բոսոր-արնագույն
   • Պարիկ-ջրային ոգի
   • դալկահար-գունատ
   • խորհել-մտորել
   • ստրուկ-ծառա
2.  «Առանց թռիչքի կյանքը գին չունի…» :  Բացատրի՛ր այս նախադասությունը:
   • պետքե երազանանքներ ունենալ և գնալ նրանց հետևից։
3. Ավ. Իսահակյանի  «Կյանքից թանկ բանը» առակի միջից դո՛ւրս գրիր պարիկ բառի հոմանիշները(դրանք մի քանիսն են):
   • Պարիկ-փերի,առասպելական ոգի
4.  Գտի՛ր ստեղծագործության  բանալի բառը (հիմնական ասելիքը մեկ բառով ներկայացրո՛ւ):
   • ազատություն
5. Դալկահար, թանկագին, անպատճառ, խնդագին, լուսեղեն, նազելի  բառերը բաղադրիչների բաժանիր և նշի՛ր տեսակը ըստ կազմության:
   • լալկահա-դալուկ+ա+հար
   • Թանկ+ա+գին
   • Անպաճառ-ան+պատճառ
   • խնդագին-խին+ա+գին
   • լուսեղեն-լույս+եղեն
   • նազելի-նազ+ելի
6. Ընտրի՛ր,  Ավ. Իսահակյանի առակներից մեկը կամ երկուսը, կարդա՛: Բլոգումդ ներկայացրո՛ւ նաև, թե ինչի մասին է առակը (առակները)և ինչ սովորեցրեց քեզ
   • ՎԱՐԱԶՆ ՈԻ ԱՂՎԵՍԸ
   • Վարազը ժեռուտ քարերի վըրա Անխոնջ եռանդով
   • Սըրում էր մեկ-մեկ ժանիքներն իրա:
   • Հեգնող ժպիտով
   • Աղվեսը նրան հարց արավ, ասաց.
   • -Ո՛վ կտրիճ եղբայր,
   • Ո՛չ կովի լուր կա և ո՛չ էլ կասկած,
   • Ի՞նչ ես վայրապար Ծով-քրտինք մտել ու քեզ չարչարում:
   • Իսկ վարազն այսպես պատասխան տվավ
   • -Ամբողջ աշխարհում
   • Խորամանկ, խելոք
   • Հաճել ես համբավ,
   • Բայց խելքըղ, իրոք,
   • Հավնոցից հեռու չի անցնում բնավ:
   • Զինվորը պիտի
   • Խաղաղության մեջ և ո՛չ թե մարտի
   • Զենքերը սրե, և պատրաստ ու կազմ՝
   • Աչալուրջ լինի:
   • Գիտցի՛ր, որ ժանգն է ծնել պատերազմ.
   • Սրբած թրի դեմ դուրս գալ ճակատի
   • Թշնամին նվազ ախորժակ ունի:

վտանգից առաջ պետք է պատրաստվենք։

Երևանի Հյուսիսային պողոտայի կառուցման գաղափարին Ալեքսանդր Թամանյանն անդրադարձել էր դեռևս 1924 թվականին իր կողմից մշակված Երևանի առաջին Գլխավոր հատակագծում։ Նախագծով Հյուսիսային պողոտան մայրաքաղաքի միջով անցնող հյուսիս-հարավ (Երևանի երկաթուղային կայարանից մինչև Կոմիտասի փողոց) 6.5 կմ երկարությամբ  առանցքի բաղկացուցիչ մասն էր կազմելու։ 

1920-30-ական թվականներին կառուցված մայրաքաղաքի առաջին քաղաքաշինական դոմինանտները՝ Ազգային օպերային թատրոնը՝ Ա. Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնը (Թատերական հրապարակով) և Կառավարական շենքը՝ Լենինի (ներկայիս Հանրապետության հրապարակով) ակնհայտ դարձրեցին վարչական և  մշակութային երկու կենտրոններն  իրար կապող ամենակարճ ճանապարհի իրականացման անհրաժեշտությունը։

• Կարդա՛ Ավ. Իսահակյանի  «Կյանքից թանկ բանը» առակը:

1.  Դո՛ւրս գրիր անծանոթ բառերը և բառարանի օգնությամբ բացատրի՛ր:
   • Դալկահար-գունատ
2. Գրավոր բացատրի՛ր ջրի երազ, ստրուկ աշխարհ արտահայտությունները:
   • ջրի երազ-անհասանելի երազանք
   • ստրուկ աշխարհ-անարդար աշխարհ
3. Ո՞րնէ առակի ասելիքը և ի՞նչ է սովորեցնում այն քեզ:
   • ստեղծագորտությունը,ասում է, որ ազատությունից լավ բան չկա
4. Դո՛ւրս գրիր հիմնական իմաստն արտահայտող տողերը:
   • Թռիր, սիրելիս, ազատ ու վայրի,
   • Թռիր ու ասա ստրուկ աշխարհքին
   • Թե ինչն է թանկը կյանքից ավելի…,-
   • Ասաց ջրերի լուսեղեն ոգին:

65. Սեր և հոր բառերի տարբեր իմաստներով կազմի´ր նախադասություններ:

Օրինակ՝

Այս տարի մարտը տաք էր ու չոր:

Մութն ընկնելուն պես  մարտը վերջացավ:

Մեր կովի կաթի սերը շատ համեղ է։

Ես սիրում եմ իմ հայրենիքը։

Այգում հոր փորեցի։

Հորաքրոջս որդին Գարիկն է։

66. Եթե իմաստով մոտ բառերը հոմանիշներ են, ի՞նչ անուն կտաս նույն կամ նման գրություն կամ  հնչողություն ունեցող, բայց  իմաստով  տարբեր բառերին:

Նույն անուն

67.Հոտ, արի բառերի տարբեր իմաստներով կազմի´ր նախադասություններ:

Սարն ի վեր բարձրանում էր ոչխարի հոտը։

Մեր դպրոցի ծաղիկների հոտը տարածվել էր։

68. Փորձի՛ր բացատրել, թե տրված զույգերն ինչո՞ւ են կոչվում համանուններ:

Մարտ ամիս, մարտ ճակատամարդ, սեր զգացմունք սեր կաթ, հոր փոս — հոր հայրիկի, հոտ ոչխարի— հոտ բույր, անտառ ծառերի խումբ — անտառ առանց տառի, արի գալ – արի ուժեղ, կար լինել — կար կարել:

69. Ընդգծված բառերի  և արտահայտությունների փոխարեն փակագծերում տրվածներից մեկը գրի´ր:

Որ խոսքը կարճ կապեր, ավելորդ բաներ չէր ասի: (Կարճ կապեր, երկար չէր)

Պարանը երկար չէր աշտարակի ծայրին չհասավ: (Կարճ կապեր, երկար չէր)

Գլուխը խոնարհ ու սիրտը կոտրված: (Խոնարհ էր, իջեցներ)

Դույլը ջրհորը իջեցնել թե չէ, թզուկը հայտնվելու էր: (Խոնարհ էր, իջեցներ)

Դռան կողպեքի ժանգոտ փակի վրա ինչ-որ թուղթ դրեց ու գնաց: (Կողպեքի, ծածկի)

Եթե պատուհանը ծածկի ցուրտ չի լինի: (Կողպեքի, ծածկի)

Խորանարդի մակերևույթի մակերես

Խորանարդի մակերևույթի մակերեսը նրա 6 նիստերի մակերեսների գումարն է։ Քանի որ խորանարդի 6 նիստերը իրար հավասար քառակուսիներ են, ուրեմն, խորանարդի մակերևույթի մակերեսը հաշվելու համար պետք է գտնել 1 քառակուսու մակերեսը և արդյունքը բազմապատկել 6-ով։

Օրինակ՝ Հաշվեք  8 սմ կող ունեցող  խորանադի մակերևույթի մակերեսը։

Խնդիրը լուծելու համար նախ վերհիշենք, որ խորանարդի մակերևությի մակերեսը նրա 6 իրար հավասար նիստերի(քառակուսիների) գումարն է։ Հաշվենք 8 սմ կողմով 1 քառակուսու մակերսը և արդյունքը բազմապատկեն 6-ով(քանի որ 6 նիստերը իրար հավասար են)։

8*8=64 (սմ քառ․)

64*6=384(սմ քառ․)

Paint-ով գծեք խորանարդ․

Առաջադրանքներ

1. Հաշվեք  12 սմ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը։
2.    V=12x12x12=1728
3. 12x12x6=864
4. Հաշվեք  14 դմ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը։
5. V =14x14x14=2744
6. s=14x14x6=1176
7. Հաշվեք  16 դմ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը։
8. V= 16x16x16=4096
9. S= 16x16x6=9216
10. Հաշվեք  18 սմ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը:
11. V=18x18x18=5832
12. S=18x18x6= 1944
13. Հաշվեք  27 սմ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը: 
14. V=27x27x27=19683

S=27x27x6=4374

1. Հաշվեք  26 սմ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը: 

V=26x26x26=17576

S=26x26x6=3380

1. Հաշվեք  13 սմ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը: 

V=13x13x13=2197

S=13x13x6=1014

1. Հաշվեք  23մ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը: 
2. V=23x23x23=12167
3. S=23x23x6=3174
4. Հաշվեք  28սմ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը: 
5. V=28x28x28=21952
6. S=28x28x6=4704
7. Հաշվեք  25մ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը:
8. V=25x25x25=15625
9. S=25x25x6=3650
10. Հաշվեք  19 սմ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը։
11. V=19x19x19=6859
12. S=19x19x6=2166
13. Հաշվեք  15 մմ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը։
14. V=15x15x15=3375
15. S=15x15x6=1250
16. Հաշվեք  4 դմ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը։
17. V=4x4x4=64
18. S=4x4x6=96
19. Հաշվեք  21 սմ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը։
20. V=21x21x21=9261
21. S=21x21x6=2656
22. Հաշվեք  11 դմ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը։
23. V=11x11x11=1331
24. S=11x11x6=726
25. Հաշվեք  14 մմ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը։
26. V=14x14x14=2744
27. S=14x14x6=1176
28. Հաշվեք  31 սմ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը։
29. V=31x31x31=29791
30. S=31x31x6=5766

• Հաշվեք  1 դմ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը։

• V=1x1x1=1

• S=1x1x6=6
• Հաշվեք  9 մմ կող ունեցող  խորանադի ծավալն ու մակերևույթի մակերեսը։
• V=9x9x9=729
• S=9x9x6=486

Հաշվել խորանարդի ծավալը և մակերևույթի մակերեսը եթե․․․․․․․

21,

V=21x21x21=9261

 S=21x21x6=2646

22,

V=22x22x22=10648

S=22x22x6=2904

23

V=23x23x23=12167

S=23x23x6=3174

24,

V=24x24x24=13824

S=24x24x6=3456

25

V=25x25x25=15625

S=25x25x6=3750

26

V=26x26x26=17576

S=26x26x6=4056

27

V=27x27x27=19683

S=27x27x6=4374

28

V=28x28x28=21952

S=28x28x6=4704

29

V=29x29x29=24389

S=29x29x6=5046

30

V=30x30x30=27000

S=30x30x6=5400

Առաջադրանքներ դասարանում և տանը կատարելու համար (Գործնական քերականություն)

56. Բառերը գույգ- զույգ խմբավորի՛ր   ըստ  օրինակի: Եթե մոտ, նման իմաստ ունեցող բառերը հոմանիշներ են, ինչպե՞ս կկոչվեն հակառակ իմաստ ունեցողները:

Օրինակ`

բարձր — ցածր,

 տալ — վերցնել:

Միշտ-երբեք

անարատ-արտավոր

ոչնչացնել-ստեղծել

բացահատ-գաղտնի

թույլ-ամուր

վերջին-առաջին

համաձայնել-հրաժարվել

հանգստանալ-աշխատել

գտնել-կորցնել

հավաքել-վատնել

աջ-ձախ

արթուն-քնած

ընդունելմերժել

57.Տրված բառերի հականիշները գրի´ր:

Սիրուն-տգեղ, լավ-վատ, մեծ-փոքր, ներքև-վերև, ուշադիր-անուշադիր, բարեկամ-անծանոթ, աղքատ-հարուստ, կուշտ-անկուշտ, դիտավորյալ-պատահական, հիշել-մոռանալ, վառել-մարել, դրական-բացասական, հրաժեշտ տալ-բարևել, հյուսել-արձակել, թույլատրել-արգելել, ընկնել-բարձրանալ, գումարել-հանել, թափթփել-մաքրել, պապանձվել-աղմկել, գիշեր-առավոտ, ելք-մուտք, ավարտել-սկսել, օգնել-խանգարել, արագացնել-դանդաղացնել:

58. Կետերը փոխարինի´ր ընդգծված բառերի հականիշներով:

Կենսաբանները պնդում են, որ գազանները միայն շարժվող առարկաներն են տեսնում. Անշարժ կենդանին անհետանում է նրանց աչքից:

Մարդիկ դատարկ երկինք են տեսնում, իսկ ծիծեռնակի, ջրածիծառի և մի քանի ուրիշ թռչունների համար երկինքը լիքը է  միջատներով:

Գիտնականները պարզել են, որ ստորջրյա աշխարհը ոչ թե լռություն, այլ աղմուկի աշխարհ է:

59. Առածներն ընդգծված բառերի հականիշներով լրացրո´ւ:

Անպտուղ ծառը կկտրեն, պտղաբեր ծառին քար կգցեն:

Բարին որ չլիներ, չար աշխարհը կքանդեր:

Դևին դժոխքը ցույց չտաս, դրախտ ճանապարհը չի իմանա:

Թացն էլ չորի հետ վառվում է:

Կաթի հետ մտածը հոգու հետ  դուրս կգա:

Հագուստի նորն է լավ, ընկերոջ հինը:

Մինչև չգա վերջինը, չի հիշվի սկզբինը:

Մնացորդով բաժանում

Դասարանական աշխատանք

1)Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 10 է, թերի քանորդը՝ 7,
մնացորդը՝ 4։

2)Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 21 է, թերի քանորդը՝ 5,
մնացորդը՝ 11։
3)Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 17 է, թերի քանորդը՝ 2,
մնացորդը՝ 5։
4)Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 101 է, թերի քանորդը՝ 7,
մնացորդը՝ 2։

5) Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 53 է, թերի քանորդը՝ 3,
մնացորդը՝ 25։

6) Ի՞նչ ամենամեծ մնացորդ կարող է ստացվել բնական թիվը
5-ի բաժանելիս։

7)Ի՞նչ ամենամեծ մնացորդ կարող է ստացվել բնական թիվը
19-ի բաժանելիս։

8)Գտեք բաժանարարը, եթե բաժանելին 33 է, թերի քանորդը՝ 5,
մնացորդը՝ 3։

9)Գտեք բաժանարարը, եթե բաժանելին 47 է, թերի քանորդը՝ 7,
մնացորդը՝ 5։

10)Գտիր այն ամենափոքր թիվը, որը բաժանվում է 5-ի և 10-ի։

11)Գտիր այն ամենափոքր թիվը, որը 5-ի և 10-ի բաժանելիս ստանում ենք 2 մնացորդ։

12)Գտիր այն ամենափոքր բնական թիվը, որը բաժանվում է 9-ի և 6-ի։

13)Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը 9-ի և 6-ի բաժանելիս ստանում ենք 4 մնացորդ։

14)Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը բաժանվում է 5-ի և 10-ի։

15)Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը 5-ի և 10-ի բաժանելիս ստանում ենք 4 մնացորդ։

16)Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը բաժանվում է 15-ի և 6-ի։

17)Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը 15-ի և 6-ի բաժանելիս ստանում ենք 1 մնացորդ։

18) Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 15 է, թերի քանորդը՝ 4,
մնացորդը՝ 1։

19) Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 116 է, թերի քանորդը՝ 8,
մնացորդը՝ 5։

Տնային աշխատանք

20) Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 104 է, թերի քանորդը՝ 12,
մնացորդը՝ 11։
21) Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 124 է, թերի քանորդը՝ 13,
մնացորդը՝ 2։

22) Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 162 է, թերի քանորդը՝ 8,
մնացորդը՝ 6։

23) Ի՞նչ ամենամեծ մնացորդ կարող է ստացվել բնական թիվը
26-ի բաժանելիս։

24)Ի՞նչ ամենամեծ մնացորդ կարող է ստացվել բնական թիվը
107-ի բաժանելիս։

25) Գտեք բաժանարարը, եթե բաժանելին 306 է, թերի քանորդը՝ 10,
մնացորդը՝ 6։

26) Գտեք բաժանարարը, եթե բաժանելին 84 է, թերի քանորդը՝ 8,
մնացորդը՝ 4։

27) Գտիր այն ամենափոքր բնական թիվը, որը բաժանվում է և՛ 7-ի, և՛ 3-ի։

28) Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը 7-ի և 3-ի բաժանելիս ստանում ենք 1 մնացորդ։

29) Գտիր այն ամենափոքր բնական թիվը, որը բաժանվում է և՛ 8-ի, և՛ 16-ի։

30) Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը 8-ի և 16-ի բաժանելիս ստանում ենք 3 մնացորդ։

31) Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը բաժանվում է և՛ 4-ի, և՛ 6-ի։

32) Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը 4-ի և 6-ի բաժանելիս ստանում ենք 2 մնացորդ։

33) Գտիր այն ամենափոքր բնական թիվը, որը բաժանվում է և՛ 12-ի, և՛ 5-ի։

34) Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը 12-ի և 5-ի բաժանելիս ստանում ենք 3 մնացորդ։

35) Գտեք բաժանարարը, եթե բաժանելին 107 է, թերի քանորդը՝ 5,
մնացորդը՝ 2։

36) Գտեք բաժանարարը, եթե բաժանելին 113 է, թերի քանորդը՝ 4,
մնացորդը՝ 1։

37) Գտեք բաժանարարը, եթե բաժանելին 137 է, թերի քանորդը՝ 4,
մնացորդը՝ 1։

38) Գտեք բաժանարարը, եթե բաժանելին 96 է, թերի քանորդը՝ 5,
մնացորդը՝ 1։

39) Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 225 է, թերի քանորդը՝ 12,
մնացորդը՝ 5։

40) Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 118 է, թերի քանորդը՝ 105,
մնացորդը՝ 11։

Չափման միավորներ

Քննարկվող հարցեր․

1․ Որո՞նք են երկարության չափման միավորները։

2․ Որո՞նք են զանգվածի չափման միավորները։

3․ Որո՞նք են ժամանակի չափման միավորները։

4․ Որո՞նք են արագության չափման միավորները։

Առաջադրանքներ․

1)

5 դեցիմետր 30 սանտիմետրը արտահայտիր սանտիմետրերով:80սմ

3 կմ4 մ2դմ-ն արտահայտիր դեցիմետրերով: 30042դմ

4 տ 3ց 5 կգ –ը արտահայտիր կլիլոգրամներով: 4305

6 ժ 36 րոպեն արտահայտիր րոպեներով: 396ր

9 ր 20 վ արտահայտիր վայկյաններով:560վ

Քանի՞ ժամ է 5օր 6ժամը։126ժ

2) Քանի՞ անգամ է 50 գրամը փոքր 1 տոննայից։1000000:50=20000

3) Հաշվե՛ք․

8 մ 3 սմ 1 մմ + 20 սմ 9 մմ =8մ24սմ

1 կմ 300 մ + 8 կմ 4 մ 30 սմ=     

1 տ 3 ց 4 կգ + 10 տ 30 կգ=

8 ց 39 կգ + 1 տ 9 ց 70 կգ=

3 ժ 20 ր 30 վ + 50 ր 30 վ=

4) Ընտրիր այն թվանշանը, որը տեղադրելով աստղանիշի փոխարեն՝ կստացվի ճիշտ անհավասարություն (տարբերակները շատ են, գրի՛ր մեկը)։

10ց 640կգ < 10ց *40կգ

3տ * կգ < 3տ500 կգ

8 տ * 50 կգ > 8 տ 7 ց

20 դմ 2 սմ > 20 դմ * մմ

5) A, B, C և D կետերը ուղիղ գծի վրա նշված են ինչ-որ հերթականությամբ։ Հայտնի է, որ AB=100, AC=12, BD=35 և DC=123: Գտնել BC հատվածի երկարությունը։

88

6) Չորս տարբեր բնական թվերի արտադրյալը մեծ է 30-ից և փոքր է 40-ից։ Գտնել այդ թվերի գումարը։

Ուղիղ, հատված  և ճառագայթ

Բեկյալ, բեկյալ գծի երկարություն

Դասարանական առաջադրանքներ

1․ geogebra ծրագրում պատկերիր․

• Ուղիղ
• Հատված
• Ճառագայթ
• Բաց բեկյալ
• Ինքնահատվող բեկյալ
• Փակ բեկյալ

2.Կարո՞ղ են արդյոք մի կետից սկիզբ առնել մի քանի ճառագայթներ։ Ցույց տուր  geogebra ծրագրով։

Այո

3․ geogebra ծրագրի օգնությամբ նշեք որևէ երկու կետ։  Ապա գծեք այդ կետերից մեկում սկզբնավորվող և մյուսով անցնող ճառագայթ։

4․ Որքա՞ն է AC հատվածի երկարությունը, եթե AB=4սմ, BC=8սմ:

4+8=12

5․ Որքա՞ն է CD հատվածի երկարությունը՝ արտահայտված սանտիմետրերով, եթե AD=125մմ, AB=15մմ, BC=90մմ:

125-15-90=20

6․ Գտնել ABCD բեկյալի երկարությունը՝ արտահայտված սանտիմետրով։ Եթե AB=40դմ, BC=60 դմ, CD =80դմ

40+60=80=180

7.  Եվան, փազլի 4 կտորները ճիշտ շարելով, ստացավ  հաշվարկի գործողություն պարունակող ուղղանկյուն, (տե՛ս նկարը)։ Գտի՛ր ստացված արտահայտության արժեքը:

13+15

8.  6 հատ երեքի և թվաբանական գործողությունների միջոցով ինչպես ստանալ ամենափոքր քառանիշ թիվը:

333×3+3:3=1000

9․ 3. Կատարի՛ր բազմապատկում

324 x 467=148108

					3	2	4
					4	6	7
				2	2	6	8
			1	8	4	4
		1	2	9	6
		1	4	8	1	0	8

	x
+

786 x 209=166274

	x
+

Տնային առաջադրանքներ

1․ Քանի՞ հատված է պատկերված։

4

2․ Որքա՞ն է CD հատվածի երկարությունը՝ արտահայտված դեցիմետրով, եթե AD=190սմ, AB=25սմ, BC=85սմ:

25+85=110

190-110=80սմ=8դմ

3․ Գտնել ABCD բեկյալի երկարությունը՝ արտահայտված միլիմետրով։ Եթե AB=5սմ, BC=7սմ, CD =9սմ։

5+7+9=21

4․ Երկու մարդկանց հասակների գումարը 3մ50սմ է։ Նրանցից մեկի հասակը մյուսի հասակից մեծ է 10սմ-ով։ Որքա՞ն է նրանցից յուրաքանչյուրի հասակը։

3մ50սմ=350սմ

350-10=340

340:2=170

170+10=180

5․ Վաճառողը կշռում էր հաճախորդի գնած ապրանքը: Նա կշեռքի նժարին դրեց 10 հատ 160 գրամանոց կշռաքար, սակայն կշեռքը չհավասարակշռվեց: Ապա նա դրեց ևս մեկ 20 գրամանոց կշռաքար և կշեռքը հավասարակշռվեց:Որքա՞ն էր ապրանքի կշիռը:

10×160=1600

1600+20=1620

6. Կատարի՛ր բաժանում

1518:22=69

Սյունակաձև

	–	1	5	1	8	2	2
		1	3	2		6	9
	–		1	9	8
			1	9	8

Ստուգում՝

x

+

Լրացուցիչ առաջադրանք․

1.  Կարենը թղթից երկու շրջան կտրեց և նրանց յուրաքանչյուր կողմին մի թիվ գրեց: Նկարում պատկերված դեպքում երևացող թվերի գումարը 20 է: Հայտնի է, որ Կարենը կարող է թղթերն այնպես շրջել, որ երևացող թվերի գումարը լինի 18, 19, 20 և 21: Պարզեք, թե ի՛նչ թվեր են գրված թղթերի հակառակ երեսներին:

10+8=18

15+4=19

16+4=20   20+1=21

Ուղիղ, հատված  և ճառագայթ

Բեկյալ, բեկյալ գծի երկարություն

Դասարանական առաջադրանքներ

1․ geogebra ծրագրում պատկերիր․

• Ուղիղ
• Հատված
• Ճառագայթ
• Բաց բեկյալ
• Ինքնահատվող բեկյալ
• Փակ բեկյալ

2.Կարո՞ղ են արդյոք մի կետից սկիզբ առնել մի քանի ճառագայթներ։ Ցույց տուր  geogebra ծրագրով։

Այո

3․ geogebra ծրագրի օգնությամբ նշեք որևէ երկու կետ։  Ապա գծեք այդ կետերից մեկում սկզբնավորվող և մյուսով անցնող ճառագայթ։

4․ Որքա՞ն է AC հատվածի երկարությունը, եթե AB=4սմ, BC=8սմ:

4+8=12

5․ Որքա՞ն է CD հատվածի երկարությունը՝ արտահայտված սանտիմետրերով, եթե AD=125մմ, AB=15մմ, BC=90մմ:

125-15-90=20

6․ Գտնել ABCD բեկյալի երկարությունը՝ արտահայտված սանտիմետրով։ Եթե AB=40դմ, BC=60 դմ, CD =80դմ

40+60=80=180

7.  Եվան, փազլի 4 կտորները ճիշտ շարելով, ստացավ  հաշվարկի գործողություն պարունակող ուղղանկյուն, (տե՛ս նկարը)։ Գտի՛ր ստացված արտահայտության արժեքը:

13+15

8.  6 հատ երեքի և թվաբանական գործողությունների միջոցով ինչպես ստանալ ամենափոքր քառանիշ թիվը:

333×3+3:3=1000

9․ 3. Կատարի՛ր բազմապատկում

324 x 467=148108

					3	2	4
					4	6	7
				2	2	6	8
			1	8	4	4
		1	2	9	6
		1	4	8	1	0	8

	x
+

786 x 209=166274

	x
+

Տնային առաջադրանքներ

1․ Քանի՞ հատված է պատկերված։

4

2․ Որքա՞ն է CD հատվածի երկարությունը՝ արտահայտված դեցիմետրով, եթե AD=190սմ, AB=25սմ, BC=85սմ:

25+85=110

190-110=80սմ=8դմ

3․ Գտնել ABCD բեկյալի երկարությունը՝ արտահայտված միլիմետրով։ Եթե AB=5սմ, BC=7սմ, CD =9սմ։

5+7+9=21

4․ Երկու մարդկանց հասակների գումարը 3մ50սմ է։ Նրանցից մեկի հասակը մյուսի հասակից մեծ է 10սմ-ով։ Որքա՞ն է նրանցից յուրաքանչյուրի հասակը։

3մ50սմ=350սմ

350-10=340

340:2=170

170+10=180

5․ Վաճառողը կշռում էր հաճախորդի գնած ապրանքը: Նա կշեռքի նժարին դրեց 10 հատ 160 գրամանոց կշռաքար, սակայն կշեռքը չհավասարակշռվեց: Ապա նա դրեց ևս մեկ 20 գրամանոց կշռաքար և կշեռքը հավասարակշռվեց:Որքա՞ն էր ապրանքի կշիռը:

10×160=1600

1600+20=1620

6. Կատարի՛ր բաժանում

1518:22=69

Սյունակաձև

	–	1	5	1	8	2	2
		1	3	2		6	9
	–		1	9	8
			1	9	8

Ստուգում՝

x

+

Լրացուցիչ առաջադրանք․

1.  Կարենը թղթից երկու շրջան կտրեց և նրանց յուրաքանչյուր կողմին մի թիվ գրեց: Նկարում պատկերված դեպքում երևացող թվերի գումարը 20 է: Հայտնի է, որ Կարենը կարող է թղթերն այնպես շրջել, որ երևացող թվերի գումարը լինի 18, 19, 20 և 21: Պարզեք, թե ի՛նչ թվեր են գրված թղթերի հակառակ երեսներին:

10+8=18

15+4=19

16+4=20   20+1=21

Շրջանագիծ և շրջան

Դասարանական և տնային առաջադրանքներ

1․ Ինչպիսի՞ գիծն է կոչվում շրջանագիծ։

Շրջանագծի ցանկացած երկու կետեր շրջանագիծը տրոհում են երկու

մասի, որոնցից յուրաքանչյուրը կոչվում է շրջանագծի աղեղ:

2․ Ի՞նչ է շրջանագծի շառավիղը։ Իսկ ի՞նչ է տրամագիծը։

Շրջանագիծ կոչվում է երկրաչափական այն պատկերը, որը կազմված է հարթության բոլոր այն կետերից, որոնք գտնվում են տրված կետից տրված հեռավորության վրա:   

3․ Ո՞ր հատվածն է կոչվում շրջանագծի լար։

Եթե լարը անցնում է շրջանագծի կենտրոնով, ապա այն կոչվում

է շրջանագծի տրամագիծ:

4․ Ի՞նչ է շրջանագծի աղեղը։

Շրջանագծի երկու կետեր միացնող հատվածը կոչվում է լար:

5․ Շրջանագծի լա՞ր է արդյոք նրա տրամագիծը։                                                                                                                                              

այո

6․ Ի՞նչ է շրջանը։

Հարթության այն մասը, որը սահմանափակված է շրջանագծով, կոչվում

է շրջան:

7․ Քանի՞ անգամ է շրջանագծի տրամագիծը մեծ նրա շառավղից։

եկ

8․ Ողիղը հատում է շրջանագիծը A և B կետերում։ Ի՞նչ կետերով պիտի անցնի այդ ուղիղը, որպեսզի AB հատվածն ունենա հնարավոր ամենամեծ երկարությունը։

կենտրոնով

9․ Որտե՞ղ է գտնվում այն կետը, որի հեռավորությունը շրջանագծի կենտրոնից հավասար է շրջանագծի շառավղին։

10․Գծե՛ք մի շրջանագիծ և նրա վրա նշե՛ք երեք կետ։ Յուրաքանչյուր կետից շառավի՛ղ տարեք։

11․ Գծե՛ք երեք շրջանագիծ, որոնց կենտրոնները լինեն միևնույն կետում։

12․ Երկու շրջանագծերի կենտրոնների հեռավորությունը 10սմ է։ Շրջանագծերի շառավիղներն են՝ 3սմ և 5սմ։ Կհատվե՞ն արդյոք այդ շրջանագծերը։

13․ Գծե՛ք մի շրջանագիծ։ Ապա տարե՛ք երեք ուղիղ այնպես, որ առաջին ուղիղը չհատի շրջանագիծը, երկրորդը շրջանագծի հետ մեկ ընդհանուր կետ ունենա, իսկ երրորդը՝ երկու ընդհանուր կետ։

14․ Քանի՞ ճառագայթ է ելնում A կետից։

15․ Մեքենան, 1 ժամում անցնում է 60կմ, երկու քաղաքների միջև ճանապարհը անցել է 4 ժամում։ Քանի՞ օրում մի քաղաքից մյուսը կհասնի հետիոտնը, որը 1ժամում անցնում է 5կմ։

16․ Քաղաքից դուրս է եկել մի բեռնատար մեքենա, որի արագությունը 60կմ/ժ է։ 1ժամ անց նրա հետևից նույն ուղղությամբ դուրս է եկել մի մարդատար մեքենա, որի արագությունը 80կմ/ժ է։ Քանի՞ ժամ անց մարդատար մեքենան կհասնի բեռնատարին։

17․ Մանկապարտեզում կա 20 հեծանիվ․ դրանց մի մասը երկանիվ է, մի մասը՝ եռանիվ։ Բոլոր հեծանիվները միասին ունեն 55 անիվ։ Քանի՞ երկանիվ հեծանիվ կա մանկապարտեզում։

Մնացորդով բաժանում

Դասարանական աշխատանք

1)Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 10 է, թերի քանորդը՝ 7,
մնացորդը՝ 4։

2)Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 21 է, թերի քանորդը՝ 5,
մնացորդը՝ 11։
3)Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 17 է, թերի քանորդը՝ 2,
մնացորդը՝ 5։
4)Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 101 է, թերի քանորդը՝ 7,
մնացորդը՝ 2։

5) Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 53 է, թերի քանորդը՝ 3,
մնացորդը՝ 25։

6) Ի՞նչ ամենամեծ մնացորդ կարող է ստացվել բնական թիվը
5-ի բաժանելիս։

7)Ի՞նչ ամենամեծ մնացորդ կարող է ստացվել բնական թիվը
19-ի բաժանելիս։

8)Գտեք բաժանարարը, եթե բաժանելին 33 է, թերի քանորդը՝ 5,
մնացորդը՝ 3։

9)Գտեք բաժանարարը, եթե բաժանելին 47 է, թերի քանորդը՝ 7,
մնացորդը՝ 5։

10)Գտիր այն ամենափոքր թիվը, որը բաժանվում է 5-ի և 10-ի։

11)Գտիր այն ամենափոքր թիվը, որը 5-ի և 10-ի բաժանելիս ստանում ենք 2 մնացորդ։

12)Գտիր այն ամենափոքր բնական թիվը, որը բաժանվում է 9-ի և 6-ի։

13)Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը 9-ի և 6-ի բաժանելիս ստանում ենք 4 մնացորդ։

14)Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը բաժանվում է 5-ի և 10-ի։

15)Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը 5-ի և 10-ի բաժանելիս ստանում ենք 4 մնացորդ։

16)Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը բաժանվում է 15-ի և 6-ի։

17)Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը 15-ի և 6-ի բաժանելիս ստանում ենք 1 մնացորդ։

18) Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 15 է, թերի քանորդը՝ 4,
մնացորդը՝ 1։

19) Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 116 է, թերի քանորդը՝ 8,
մնացորդը՝ 5։

Տնային աշխատանք

20) Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 104 է, թերի քանորդը՝ 12,
մնացորդը՝ 11։
21) Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 124 է, թերի քանորդը՝ 13,
մնացորդը՝ 2։

22) Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 162 է, թերի քանորդը՝ 8,
մնացորդը՝ 6։

23) Ի՞նչ ամենամեծ մնացորդ կարող է ստացվել բնական թիվը
26-ի բաժանելիս։

24)Ի՞նչ ամենամեծ մնացորդ կարող է ստացվել բնական թիվը
107-ի բաժանելիս։

25) Գտեք բաժանարարը, եթե բաժանելին 306 է, թերի քանորդը՝ 10,
մնացորդը՝ 6։

26) Գտեք բաժանարարը, եթե բաժանելին 84 է, թերի քանորդը՝ 8,
մնացորդը՝ 4։

27) Գտիր այն ամենափոքր բնական թիվը, որը բաժանվում է և՛ 7-ի, և՛ 3-ի։

28) Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը 7-ի և 3-ի բաժանելիս ստանում ենք 1 մնացորդ։

29) Գտիր այն ամենափոքր բնական թիվը, որը բաժանվում է և՛ 8-ի, և՛ 16-ի։

30) Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը 8-ի և 16-ի բաժանելիս ստանում ենք 3 մնացորդ։

31) Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը բաժանվում է և՛ 4-ի, և՛ 6-ի։

32) Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը 4-ի և 6-ի բաժանելիս ստանում ենք 2 մնացորդ։

33) Գտիր այն ամենափոքր բնական թիվը, որը բաժանվում է և՛ 12-ի, և՛ 5-ի։

34) Գտիր այն ամենափոքր բնական երկնիշ թիվը, որը 12-ի և 5-ի բաժանելիս ստանում ենք 3 մնացորդ։

35) Գտեք բաժանարարը, եթե բաժանելին 107 է, թերի քանորդը՝ 5,
մնացորդը՝ 2։

36) Գտեք բաժանարարը, եթե բաժանելին 113 է, թերի քանորդը՝ 4,
մնացորդը՝ 1։

37) Գտեք բաժանարարը, եթե բաժանելին 137 է, թերի քանորդը՝ 4,
մնացորդը՝ 1։

38) Գտեք բաժանարարը, եթե բաժանելին 96 է, թերի քանորդը՝ 5,
մնացորդը՝ 1։

39) Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 225 է, թերի քանորդը՝ 12,
մնացորդը՝ 5։

40) Գտեք բաժանելին, եթե բաժանարարը 118 է, թերի քանորդը՝ 105,
մնացորդը՝ 11։

Մենք հինգերորդցիներով ու չորորդցիներով գնացինք Մեղրաձոր։ Այնտեղ շատ հավես էր մենք առաջին դասարանում գնացել էինք բայց այս անգամ ավելի հավես էր։Լեռը բարձրացանաք և հանգստացանք եկեղեցի մտանք ու հետո ֆուտբոլ խաղացինք ու գնացինք հաց կերանք և իջանք։ Ընկերներով խոսալով գնացինք երթուղային և մեր արկածային պատյմությունը վերջացավ։